Aktualności

Praca

Praca

I Międzynarodowy Kongres Poradnictwa i Doradztwa Kariery w Ankarze

Gwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywnaGwiazdka nieaktywna
 

W dniach 28-29 listopada 2013 r. w Ankarze (Turcja) odbył się I Międzynarodowy Kongres Poradnictwa i Doradztwa Kariery, który był jednym z wydarzeń zapisanych w projekcie realizowanym w ramach programu "Uczenie się przez Całe Życie" Komisji Europejskiej (2007-2013) finansowanego z grantu Komisji Europejskiej na realizację zadań projektu. Podczas Kongresu omówiono międzynarodowe badania teoretyczne, metodologiczne oraz stosowane praktyki w zakresie: podejmowania decyzji związanych z planowaniem i rozwojem kariery zawodowej, czynników mających wpływ na rozwój kariery zawodowej, aspiracji zawodowych młodzieży i dorosłych w kontekście realiów rynku pracy, rozwoju nowych metod świadczenia poradnictwa zawodowego, a także różnorodności i wzbogacania kwalifikacji pracowników publicznych służb zatrudnienia.

Kongres rozpoczął się od wystąpienia dr Nusret Yazici – Dyrektora Generalnego Tureckiej Organizacji Zatrudnienia (ISKUR) oraz prof. Metin Dogan – rektor Uniwersytetu Yildirim Beyazit.
Podczas wystąpienia dr Nusret Yazici przedstawił informacje na temat funkcjonowania i roli ISKUR, która powstała w 1946 r., w polityce zatrudnienia. W 2003 roku przeprowadzona została reforma instytucji realizujących zadania z zakresu polityki zatrudnienia. W ramach tej reformy ISKUR została zrestrukturyzowana i stała się kluczowym partnerem Ministerstwa Pracy i Spraw Socjalnych Republiki Turcji. ISKUR jest publiczną jednostką, autonomiczną w zakresie zarządzania i finansowania, prowadzącą swoją działalność na prawach spółki.

Usługi na rzecz zatrudnienia realizowane są przez publiczne urzędy pracy, które zatrudniają łącznie ponad 3 tys. pracowników oraz przez około trzysta prywatnych biur pracy. Urzędy pracy działają w 81 prowincjach. Po reformach przeprowadzonych w 2003 roku system poradnictwa zawodowego zaczął się dynamicznie rozwijać. W każdej prowincji są prowadzone szkolenia z zakresu aktywnego poszukiwania pracy. W ramach ISKUR działają Centra Informacji Zawodowej, wydzielone jednostki organizacyjne nastawione na świadczenie usług informacji i poradnictwa zawodowego. Do głównych obowiązków ISKUR należy opracowywanie skutecznych rozwiązań w zakresie polityki zatrudnienia, prowadzenie działań legislacyjnych oraz zbieranie i analizowanie informacji o rynku pracy.

Następnie głos zabrał Pan prof. Metin Dogan, który podczas swojego wystąpienia wskazał na kluczową rolę systemu edukacji w polityce zatrudnienia. W Turcji aktualnie funkcjonuje łącznie 97 uczelni wyższych. Uniwersytet Yildirim Beyazit (UYB) kształci na wydziałach medycyny, prawa, nauk politycznych, nauk humanistycznych i społecznych, administracji oraz inżynierii i nauk przyrodniczych. UYB stara się wprowadzać nowe metody i innowacje do tureckiego szkolnictwa wyższego i zdaje sobie sprawę z rosnącej odpowiedzialności za losy swoich studentów mierzone ich sukcesem na rynku pracy.

W dalszej części spotkania głos zabrał Pan Helmut Zellooth, reprezentujący włoskie służby zatrudnienia. W swoim wystąpieniu omówił trendy w europejskim poradnictwie zawodowym. W odniesieniu do zagadnienia wyborów edukacyjnozawodowych przedstawił kilka uniwersalnych tez:

  • pierwsze wybory dotyczące wyboru zawodu są jednymi z najważniejszych w życiu każdego człowieka,
  • dokonywanie złych wyborów a w konsekwencji zmarnowanie ludzkiego talentu, potencjału, możliwości zdarza się niestety często,
  • wybór kariery, w której zainteresowania łączą się z umiejętnościami i wartościami pozwala na znaczny wzrost szans na osiągnięcie sukcesu i szczęścia w życiu,
  • ludzie różnią się znacznie w swoich możliwościach, ich potrzeby są także różne,
  • dostępne bezpłatnie informacje dotyczące poradnictwa kariery są konieczne do podejmowania właściwych wyborów.

Według OECD (Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju), poradnictwo zawodowe jest ważne dla każdego człowieka, natomiast równie ważne jest włączenie poradnictwa zawodowego do polityki publicznej, poprzez edukację i szkolenia, rynek pracy oraz integrację społeczną i równość. Wraz z próbami upowszechniania konieczności stosowania poradnictwa zawodowego, pojawiają się również bariery z tym związane. Pan H. Zellooth wskazał, że bardzo ważne są tu następujące kwestie:

  • kontekst polityczno-społeczno-ekonomiczny,
  • akademicka orientacja oraz negatywne stereotypy dotyczące kariery zawodowej,
  • fenomen/tradycja silnego wpływu rodzicielskiego na "nieformalne" poradnictwo zawodowe,
  • nieelastyczny system wyboru ścieżek edukacyjnych dla studentów.

W podsumowaniu wystąpienia Pan H. Zellooth podkreślił, że podejmowanie pracy w poradnictwie zawodowym to połączenie pasji, wizji i działania. Aby wszystkie działania podejmowane przez doradców zawodowych przynosiły pozytywne rezultaty muszą występować wszystkie trzy wymienione komponenty.

Następnie głos zabrał Pan prof. doc. Binnur Yeslilyaprak, reprezentujący Uniwersytet w Ankarze (Turcja). Na wstępie przedstawiony został rys historyczny poradnictwa zawodowego i kariery w Turcji. Składają się na niego trzy okresy:

  • okres początkowych działań, tzw. pionierskie kroki (1953-1975),
  • okres rozwoju działań charakteryzujący się dużą niestabilnością (1976-1994),
  • okres systematycznych działań (1995-2011).

Prelegent zwrócił uwagę, że bardzo ważnym aspektem we współczesnym poradnictwie zawodowym jest globalizacja, z którą wiąże się m.in. szybki rozwój technologii, większe tempo codziennego życia, szybki rozwój wiedzy naukowej. Rozwój gospodarki światowej opartej na globalizacji siły roboczej sprawia, że bezrobocie staje się również problemem globalnym. Następnie Pan B. Yeslilyaprak zauważył, że globalizacja stworzyła nowe trendy i warto zastanowić się jakie są jej skutki. Do pozytywnych efektów globalizacji zaliczył:

  • zmiany jakościowe,
  • zmiany strukturalne w organizacjach biznesowych,
  • rozwijającą się technologię w życiu gospodarczym,
  • mobilność zawodową i mobilność prowadzenia biznesu.

Jako negatywne skutki globalizacji wskazał:

  • bezrobocie, jako narastający problem,
  • coraz większe wykorzystywanie podmiotów pośredniczących w dostarczaniu "rąk do pracy" (agencje pracy tymczasowej),
  • duże bezrobocie wśród młodzieży, rosnące nadwyżki kapitału ludzkiego,
  • coraz większą liczbę osób pracujących funkcjonujących na granicy ubóstwa,
  • coraz większy stres w pracy, coraz częściej występujące "wypalenie zawodowe", obniżanie się satysfakcji z pracy.

Prelegent zwrócił uwagę, na trudną sytuację na rynku pracy w Turcji. Stopa bezrobocia wynosi 10,6%. Stopa bezrobocia wśród absolwentów szkół wyższych to 32,5%. Pracę zgodnie ze swoim wykształceniem znajduje jedynie 20% bezrobotnych.

Następnie głos zabrał Pan Sefer Oncel, reprezentujący Regionalną Dyrekcję ds. Migracji w Dusseldorfie (Niemcy). Wskazał on na wstępie, że usługi rynku pracy w Niemczech są realizowane przez Federalną Agencję Zatrudnienia (Bundesagentur fur Arbeit – BA) z siedzibą w Norymberdze. Głównym celem Federalnej Agencji Zatrudnienia – BA jest rozwój, zarządzanie i kontrola podległych Agencji Zatrudnienia.
Ważną funkcję w strukturach BA stanowi Centrum Międzynarodowego Pośrednictwa Pracy (Zentrale Auslands und Fachvermittlung – ZAV), które odpowiada za prowadzenie międzynarodowego pośrednictwa pracy i poradnictwa zawodowego. W ZAV pracuje w zależności od potrzeb i sytuacji na rynku pracy od 100 tys. do 120 tys. pracowników, w tym m.in.:

  • 8 tys. pracowników odpowiedzialnych za pomoc osobom bezrobotnym w poszukiwaniu pracy,
  • 200 asystentów udzielających informacji w Centrach Informacji Zawodowej (BiZ),
  • 1750 doradców zawodowych dla bezrobotnych,
  • 480 doradców zawodowych pracujących z osobami niepełnosprawnymi,
  • 2040 doradców zawodowych pracujących z młodzieżą licealną
  • 330 doradców zawodowych pracujących z młodzieżą niepełnosprawną.

W Centrach ZAV doradcy zawodowi pełnią także funkcję doradców EURES i świadczą usługi w ramach Sieci Euroguidance.

Pan S. Oncel zaprezentował najważniejsze zadania realizowane przez zespoły pracujące w Centrach ZAV. W zakresie informacji i poradnictwa zawodowego są to m.in. informacje dotyczące możliwości podejmowania studiów, poszukiwania pracy za granicą, programów europejskich realizowanych dla obywateli Niemiec, a także własnych projektów BA realizowanych w ramach Programu Leonardo da Vinci, projektów ułatwiających mobilność w zakresie edukacji, uznawania kwalifikacji zawodowych uzyskanych za granicą, ubezpieczenia od bezrobocia i ubezpieczeń społecznych w ramach międzynarodowych ram prawnych. Pracownicy Centrów udzielają także pomocy imigrantom mieszkającym w Niemczech np. w podjęciu pracy, ale i w powrocie do ich kraju pochodzenia, oferują także pomoc doradczą dla osób zainteresowanych studiowaniem w Niemczech. Prelegent zwrócił uwagę, że zadania Sieci Euroguidance i EURES są w Niemczech bardzo ściśle powiązane, obydwie Sieci zostały ulokowane w ZAV, a za koordynację ich działań odpowiedzialne jest biuro agencji mieszczące się w Bonn. W Niemczech działa 12 zespołów Euroguidance ulokowanych w regionalnych ZAV. Współpraca pomiędzy centrami jest bardzo ścisła, wspólnie organizują spotkania, konferencje, wymieniają się informacjami i przygotowują materiały dla klientów. Każdy zespół jest odpowiedzialny za przygotowanie kompendium wiedzy na temat 23 krajów z obszaru działania Sieci. Pracownicy ZAV zajmują się zadaniami sieci Euroguidance i EURES, dlatego ich typowe zadania dotyczą zarówno zagadnień związanych z poradnictwem zawodowym, jak i pośrednictwem pracy dla osób chcących pracować za granicą. Pracownicy ZAV przygotowują także prezentacje i prowadzą wykłady dla imigrantów. W ZAV działają centra informacyjne, które cieszą się dużym zainteresowaniem klientów zagranicznych – miesięcznie pracownicy odpowiadają na ok. 10 tys. telefonów i blisko 1000 maili.

Na zakończenie swojego wystąpienia Pan S. Oncel zwrócił uwagę na bardzo ważną rolę służb zatrudnienia w zakresie kształcenia zawodowego osób już zatrudnionych, w zapobieganiu ich bezrobociu. W tym celu konieczne jest ciągłe aktualizowanie umiejętności i doskonalenie kompetencji zawodowych osób pracujących. W ten sposób zapewnia się większą konkurencyjność pracowników, zwłaszcza z małych i średnich przedsiębiorstw. Ważne są tutaj zachęty w postaci dotacji dla przedsiębiorstw lub finansowanie kosztów szkoleń stosowane przez ZAV.

Następnie zaproszona do zabrania głosu została Pani Hilal Tercan, reprezentująca szwedzkie publiczne służby zatrudnienia, która przedstawiła informacje dotyczące systemu poradnictwa zawodowego w Szwecji.
enie ich do realizacji. w raamach jednolitej struktury (Grundskola). Poradnictwo edukacyjne i zawodowe jest dostarczane poprzez cały system edukacji w ramach edukacji obowiązkowej, jak również w szkołach ponadgimnazjalnych, w placówkach kształcenia dorosłych, placówkach kształcenia zawodowego, uniwersytetach ludowych oraz innych uczelniach wyższych. Doradcy zawodowi zwykle pracują w szkołach i innych placówkach oświatowych, ale są też gminy, które oferują wsparcie dla szkół za pośrednictwem zewnętrznego centrum poradnictwa, zamiast udzielania wsparcia w obrębie szkoły. Usługi poradnictwa oferowane są również w urzędach pracy w całej Szwecji i lokalnych centrach poradnictwa i informacji dla osób dorosłych.

W drugim dniu Kongresu głos zabrał Doc. Bernard Jensche, reprezentujący Narodowe Forum ds. Poradnictwa w Niemczech, który przedstawił prezentację dotyczącą struktury i roli ww. Forum. Zgodnie z europejskimi rezolucjami 2004/2008 dotyczącymi poradnictwa zawodowego, kraje członkowskie powinny podejmować działania mające na celu:

  • rozwój narodowych i regionalnych mechanizmów w celu zwiększenia współpracy kluczowych podmiotów zajmujących się poradnictwem zawodowym,
  • połączenie strategii uczenia się przez całe życie ze strategią rynku pracy,
  • wpieranie polityki partnerstwa oraz budowania sieci pomiędzy sektorami,
  • rozwijanie wspólnej kultury poradnictwa, poprzez np. zapewnienie wysokiej jakości usług.

W kraju takim jak Niemcy, w którym pomoc w ramach poradnictwa zawodowego jest zdywersyfikowana i gdzie nie ma spójnego systemu międzysektorowej krajowej i regionalnej polityki z zakresu poradnictwa zawodowego, współpraca i koordynacja w poszczególnych sektorach jest niezbędna dla większej przejrzystości, łatwiejszego dostępu, efektywności, oraz zapewniania wysokiej jakości w obszarze poradnictwa zawodowego. Inicjatywy takie jak forum poradnictwa są najbardziej rozpowszechnionym mechanizmem scalającym i koordynującym działania różnych partnerów. Narodowe Forum ma trzy główne zadania w zakresie poradnictwa zawodowego: umożliwianie przepływu informacji, umożliwianie współpracy oraz koordynowanie podejmowanych działań w zakresie poradnictwa zawodowego. Niemieckie Forum zostało powołane do życia w 2006 r. Przy tworzeniu forum, bardzo ważną kwestią jest zaangażowanie wszystkich podmiotów związanych z poradnictwem zawodowym, jak również wsparcie ze strony rządowej.

Główne role Narodowego Forum Poradnictwa to:

  • dialog (umożliwianie prowadzenie dyskusji pomiędzy podmiotami realizującymi zadania w zakresie poradnictwa zawodowego, wymiana informacji, wypracowywanie wspólnych stanowisk i porozumień w kluczowych kwestiach, współpraca przy realizowanych aktywnościach),
  • konsultacje (odpowiadanie na rządowe inicjatywy legislacyjne),
  • kształtowanie polityki w zakresie poradnictwa zawodowego,
  • prowadzenie aktywnych działań na rzecz promocji całożyciowego poradnictwa zawodowego.

Główne cele Narodowego Forum Poradnictwa to:

  • podnoszenie świadomości na temat roli poradnictwa zawodowego, udzielanie informacji/ wsparcia twórcom polityki w zagadnieniach związanych z poradnictwem,
  • upowszechnianie definicji poradnictwa zawodowego,
  • poprawienie dostępności do poradnictwa zawodowego,
  • reagowanie na potrzeby obywateli w kwestiach związanych z dostarczaniem poradnictwa zawodowego,
  • nawoływanie do publicznej odpowiedzialności za stan poradnictwa zawodowego,
  • rozwijanie standardów i ram jakości poradnictwa zawodowego,
  • wspieranie badań naukowych w poszukiwaniu nowych rozwiązań w zakresie poradnictwa zawodowego,
  • umożliwianie współpracy pomiędzy wszystkimi podmiotami związanymi z poradnictwem zawodowym.

Rodzaje aktywności oraz produkty jakie powstały w wyniku działania Narodowego Forum Poradnictwa:

  • opracowanie Białej Księgi zawierającej propozycje w zakresie reformy systemu poradnictwa zawodowego,
  • regularne publikowanie Newslettera,
  • utrzymywanie strony internetowej poświęconej tematyce Forum/poradnictwa i stałe odświeżanie informacji na niej zawartych,
  • organizowanie warsztatów na poziomie krajowym,
  • współpraca z Ministerstwem Edukacji i z przedstawicielami European Lifelong Guidance Policy Network (ELGPN),
  • publikacja broszury o niemieckim systemie poradnictwa zawodowego.

Na zakończenie swojego wystąpienia Pan doc. B. Jensche przedstawił czynniki, które powinny zostać uwzględnione w działalności każdego forum poradnictwa zawodowego:

  • zaangażowanie do współpracy w zakresie poradnictwa zawodowego wszystkich zainteresowanych podmiotów reprezentujących różne sektory (edukacja, praca, młodzież, sektor społeczny),
  • nawiązanie przejrzystej i partnerskiej współpracy z rządem,
  • zdefiniowanie celów poprzez wspólnie przyjętą misję,
  • uwzględnianie kontekstu zawodowego i działanie w etapach,
  • znalezienie sojuszników w świecie polityki, nauki i organizacji społecznych,
  • szukanie trwałego i stabilnego źródła finansowania (opłaty, wkład własny do projektów),
  • podejmować prace nad konkretnymi projektami,
  • zabezpieczenie aktywnego i zaangażowanego przywództwa.

Następnie głos zabrał Pan Roger Hessell, reprezentujący TOBB Uniwersytet Ekonomii i Tectmologii w Ankarze (Turcja), który przedstawił prezentację dotyczącą poradnictwa zawodowego przez całe życie osadzonego w dualnym systemie edukacji w celu prowadzenia skutecznej polityki zaspakajania potrzeb osób poszukujących pracy oraz pracodawców. Pan R. Hessel rozpoczął prezentację od przedstawienia współczesnego podejścia do cyklu życia człowieka. Wskazał, że w życiu każdego człowieka bardzo ważną rolę pełni rodzina, czas wolny, edukacja, kariera zawodowa oraz ciągłe podnoszenie kwalifikacji poprzez uczestnictwo w szkoleniach, aż do mementu przejścia na emeryturę. Zwrócił jednocześnie uwagę, że życie zawodowe współczesnego człowieka na przestrzeni kilkudziesięciu ostatnich lat bardzo się zmieniło. Następnie Pan R. Hessel wskazał Uniwersytet Ekonomii i Technologii finansowany przez Turecki Związek Izb Gospodarczych i Giełdy Towarowej jako doskonały przykład współpracy systemu edukacji z rynkiem pracy. W ramach 4-letniej nauki każdy student przechodzi 12 miesięczną praktykę zawodową. Nieco inny system funkcjonuje w Niemczech, gdzie stosuje się staże zawodowe. Brak potrzebnych umiejętności zawodowych wśród kandydatów do pracy sprawia, że pracodawcy chętnie przyjmują stażystów, traktując to działanie jako inwestycję. Kontakt osób zainteresowanych stażem odbywa się najczęściej podczas targów pracy. Im wcześniej dochodzi do takiego kontaktu tym lepiej. Jest to bowiem często pierwszy krok w wejściu na rynek pracy dla osób poszukujących zatrudnienia. Jako pozytywny przykład podał Uniwersytet w BadeniiWirtembergii, w którym stosowany jest dualny model edukacji. Edukacja formalna odbywa się w trybie 6x3 miesiące i uzupełniona jest praktykami zawodowymi w zainteresowanych i współpracujących z uniwersytetem firmach w trybie 6x3 miesiące.

W dalszej części wystąpienia Pan R. Hessel wymienił główne czynniki osiągnięcia sukcesu w skutecznym kształceniu i przechodzeniu z systemu edukacji na rynek pracy:

  • zachowanie właściwej perspektywy: skupienie się na pytaniu "Jakie dany człowiek ma szanse i możliwości na pracę w swoim wymarzonym zawodzie?", a nie na pytaniu: "Jak możemy spowodować, żeby szkolenia zawodowe były bardziej atrakcyjne?",
  • "Wychowywanie wychowawców", uświadamianie pracownikom zajmującym się edukacją, że bardzo ważna jest współpraca z pracodawcami m.in. w zakresie programów nauczania,
  • należy docierać poza tradycyjne obszary działalności,
  • firmy muszą tworzyć bodźce, które sprawią, że szkolenia, czy staże będą bardziej atrakcyjne.

Na zakończenie wystąpienia Pan R. Hessel wyraźnie zaznaczył, że nie jest możliwe przeniesienie systemu edukacji dualnej stosowanego w Niemczech do innych krajów, ponieważ każdy kraj powinien wypracować swój system, oparty na własnym systemie edukacji i rynku pracy.

Informacje przedstawione w trakcie I Międzynarodowego Kongresu Poradnictwa i Doradztwa Kariery pokazują, że nie jest możliwe realizowanie z sukcesem poradnictwa zawodowego, jeżeli nie nawiąże się stała współpraca między trzema głównymi partnerami na rynku pracy: instytucjami edukacyjnymi, służbami zatrudnienia i pracodawcami. W myśl tej zasady coraz więcej państw zaczyna stosować tzw. system dualnego kształcenia.

Copyright © 2018 Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Wszelkie prawa zastrzeżone